Jeśli nie widzisz menu powyżej:
pobierz wtyczkę flash

Strona testowana w przeglądarkach:

Netscape 6.1-7.0
Internet Explorer 5.0-6.0
Opera 7.0

[1] 2 3

W potocznej opinii rekin młot, to po prostu rekin młot, a tak naprawdę jest to cała rodzina (Sphyrnidae) rekinów o bardzo charakterystycznym kształcie głowy. W chwili obecnej znane są następujące gatunki:

Eusphyra blochii - Winghead shark

Sphyrna corona - Scalloped bonnethead

Sphyrna couardi - Whitefin hammerhead

Sphyrna lewini - Scalloped hammerhead

Sphyrna media - Scoophead

Sphyrna mokarran - Great hammerhead

Sphyrna tudes - Smalleye hammerhead

Sphyrna tiburo - Bonnethead

Sphyrna zygaena - Smooth hammerhead

Rekiny młoty można rozpoznać po bardzo charakterystycznym kształcie głowy. Oczywiście taki kształt nie jest przypadkowy, jednak jak do tej pory uczeni nie określili jednoznacznie roli jaką odgrywa. U różnych gatunków kształt głowy jest różny.

Funkcja młota

Fotografia: głowa młodego rekina Sphyrna lewini

Głowa rekinów młotów zawiera wyspecjalizowane mięśnie oraz tkankę łączną, które podtrzymywane są przez unikalne boczne wyrostki w tkance chrzęstnej czaszki. Istnieją dwie teorie na temat przeznaczenia młota: korzyści hydrodynamiczne oraz usprawnienie zmysłów.

Zwolennicy teorii hydrodynamicznej zwracają uwagę na podobieństwo głowy rekina do skrzydła. Kształt młota u wszystkich gatunków jest spłaszczony z przodu i zaokrąglony z tyłu, co powoduje wytwarzanie siły nośnej nad płatem. Rekiny młoty są znane z małych zdolności do utrzymywania się w wodzie. Chociaż wielkość młota jest różna u różnych gatunków, to jednak powierzchnia płetw piersiowych i głowy w stosunku do reszty ciała jest relatywnie stała. Ostatnie badania sugerują, że rekin posiada pewną kontrolę nad przednią krawędzią młota, polepszając w ten sposób zdolności manewrowe podczas wynurzania. Sprawia to, że teoria hydrodynamiczna ma mocne podstawy.

Według drugiej teorii kształt młota sprawia, że rekiny te mają znacznie bardziej wyostrzone zmysły. Nozdrza znajdują się u większości gatunków na krawędzi głowy. Głowa "młotów" posiada specjalne wyżłobienia, które kierują wodę razem zapachem do nozdrzy. Rozmieszczenie nozdrzy daleko od siebie umożliwia na analizę szerszej kolumny wody. Organ węchowy jest wydłużony, prawdopodobnie by zwiększyć jego efektywność. Rekiny młoty są często pierwszymi, które się pojawiają przy wyrzucaniu za burtę rybich odpadków co sugeruje, że ich zmysł węchu jest szczególnie dobrze rozwinięty.

Fotografia: Głowa Sphyrna lewini z widocznymi narządami ampułkowymi

Wszystkie rekiny mają specjalne pory czuciowe. Rozmieszczone są one na spodzie pyska rekina i połączone z komórkami o wydłużonym kształcie zawierającymi galaretowatą substancję, którą cechuje przewodnictwo elektryczne. Nazywane są ampułkami Lorenziniego. Ze względu na budowę głowy, u rekina młota mogą one być znacznie dłuższe niż u pozostałych rekinów. Ampułki wykazują wrażliwość na pole elektryczne, w tym również na słabą elektryczną aurę, która otacza każde żyjące stworzenie. U rekinów młotów ampułki Lorenziniego rozmieszczone są na całej spodniej części głowy i mogą pomagać zwierzęciu przy lokalizacji ofiary. Na przykład duże gatunki (Sphyrna Mokarran) zdecydowanie preferują płaszczki, które często leżą częściowo zasypane na dnie i trudno je zlokalizować. Można zaobserwować jak duży rekin młot płynie przy dnie zataczając łuki, używając głowy podobnie jak ludzie wykrywacza metalu. Zasięg tajemniczego zmysłu jest ograniczony do około 1 stopy, tak więc rekiny o "normalnym" kształcie głowy mają niewielką szansę na wykrycie płaszczki, w przeciwieństwie do rekina młota. U tych rekinów ampułki Lorenziniego rozmieszczone są na całej, dolnej powierzchni ich głowy, co daje im przewagę nad innymi gatunkami. Różnice w kształcie młota u poszczególnych gatunków wynikają z różnic środowiska, do jakiego poszczególne gatunki się przystosowały. Rekiny młoty posiadają prawdopodobnie jednego, wspólnego przodka.

Głowa rekina młota ma skomplikowaną budowę i prawdopodobnie pełni kilka funkcji (uszeregowane od najbardziej do najmniej istotnej):

- zwiększenie efektywności zmysłu detekcji pola elektrycznego,
- usprawnienie węchu,
- polepszenie zdolności manewrowania,
- ułatwienie wynurzania.

Ewolucja tak charakterystycznego kształtu głowy jest przedmiotem wielu spekulacji.